قیمت روز محصولات مجموعه فولاد های گروه (1.2379) امروز 1405/03/20 بین 330,000 تومان تا 472,000 تومان اعلام شده است. کمترین قیمت به محصول تسمه SPK چین ابعاد 20×280 و بیشترین قیمت به محصول فولاد SPK-NL چین قطر 250 تعلق دارد.
تمامی قیمت های جدول، بدون احتساب %10 مالیات بر ارزش افزوده در نظر گرفته شده است.
فولاد 1.2379 که در استاندارد DIN با نام X153CrMoV12 شناخته میشود، از گروه معروف فولادهای ابزار سردکار است و به عنوان یکی از مقاومترین و بادوامترین فولادها در برابر سایش، ضربه و تغییر ابعادی شناخته میشود. این فولاد با ترکیب تقریبی ۱.۵۳٪ کربن، ۱۲٪ کروم، ۰.۷٪ مولیبدن و ۰.۸٪ وانادیم، ساختاری بسیار سخت و پایدار ایجاد میکند که پس از عملیات حرارتی، سطحی با مقاومت سایشی فوقالعاده دارد. در صنعت ساخت قالب، برش، پانچ و ابزارهای کاری سرد، فولاد 1.2379 استانداردی طلایی محسوب میشود. زمانی که قطعه باید تحت فشارهای زیاد و سایش مداوم در دمای پایین کار کند، انتخاب این فولاد منطقیترین گزینه است. مقاومت بالای آن در برابر ترکخوردگی و حفظ لبه تیز ابزار پس از هزاران سیکل کاری، ویژگیای است که آن را از بسیاری از گریدهای مشابه مثل 1.2080 یا 1.2436 متمایز میسازد. استحکام مکانیکی و سختی نهایی این فولاد پس از عملیات حرارتی مناسب میتواند به محدوده 58 تا 62 HRC برسد. این مقدار سختی، همراه با چقرمگی نسبی خوب، اجازه میدهد قطعاتی از جنس 1.2379 حتی تحت فشارهای جانبی شدید همچنان خاصیت برشی و ابعادی خود را حفظ کنند. در ساخت قالبهای پرس نازک، تیغههای برش ورق، قالبهای تزریق پلاستیک، و قالبهای پیچیده سردکار این فولاد جایگاه دائمی دارد. عملیات حرارتی معمولاً شامل پیشگرم در 450 - 500°C، سپس سختکاری در 1000 - 1040°C و در نهایت برگشت حرارتی (Tempering) در محدوده 500 - 550°C است تا تعادل بین سختی و چقرمگی برقرار شود. در حالت تمپر سهمرحلهای، این فولاد ساختاری مارتنزیتی همراه با کاربیدهای کروم و وانادیم پیدا میکند که مسئول اصلی مقاومت سایشی بالای آن هستند. ویژگی منحصر بهفرد فولاد 1.2379 در مقایسه با فولادهای کلاس پایینتر، پایدار بودن ابعادی در طول سیکلهای حرارتی است. حتی پس از چندین مرحله گرمایش و سرد کردن، تغییر شکل بسیار کمی مشاهده میشود که این موضوع در ساخت قالبهایی با دقت ابعادی بالا اهمیت حیاتی دارد. از نظر ماشینکاری، فولاد 1.2379 در حالت آنیل تا سختی حدود 230 HB قابل تراشکاری مناسب است، ولی پس از سختکاری، تنها با سنگزنی دقیق یا EDM میتوان روی آن کار کرد. همین ویژگی باعث میشود در فرآیند تولید ابزارهای دقیق از مرحله نرم تا نهایی با دقت میلیمتری پیش برود. در صنایع فلزکاری و ساخت ابزار، از این فولاد برای **قیچیهای صنعتی، تیغههای برش گیوتین، قالبهای اکستروژن سرد، نمانات کشش پیچ و مهره، و قالبهای فرمدهی دقیق فلزات سبک استفاده میشود. مقاومت بینظیر در برابر سایش تماسی باعث میشود لبههای برشی بسیار دیر کند شوند و هزینه نگهداری ابزار به حداقل برسد. این فولاد همچنین در قالبسازی پلاستیکهای فنی مورد استفاده قرار میگیرد؛ بهویژه زمانی که نیاز به قالبهایی با دوام زیاد و ضد اصطکاک وجود دارد. مقاومت در برابر خوردگی ناشی از پلاستیکهای پر از افزودنی و مواد ساینده از برتریهای بزرگ آن است. در صنایع خودرو و ابزارآلات کشاورزی نیز به عنوان ماده پایه برای ساخت قالبهای خم و برش تسمهها، قطعات شکلدهی سرد و ابزارهای پانچ انتخاب میشود. در محیطهای کاری شدید که رطوبت یا روغن وجود دارد، فولاد 1.2379 با تمپر مناسب همچنان عملکرد دقیق خود را حفظ میکند. از نظر ساختاری، این فولاد چگالی بالایی از کاربیدهای کروم دارد که مانند ذرات مقاوم در سطح عمل میکنند و مانع ساییدگی میشوند. وجود وانادیم نیز باعث ریزدانه شدن ساختار و افزایش مقاومت به لبپریدگی لبههای تیز ابزار میگردد. همین عامل طول عمر مفید ابزارهای ساختهشده از آن را تا چند برابر افزایش میدهد. در بازار فولاد ایران، فولاد 1.2379 یکی از گریدهای پرفروش شرکت فولاد آلیاژی ایران است و بهطور گسترده توسط فولاد آساب تجارت تبریز برای تامین نیاز قالبسازان و کارخانههای قطعهسازی سنگین عرضه میشود. کاربران صنعتی آن را بهعنوان فولادی میشناسند که «پس از سختکاری، دیگر خسته نمیشود». در نهایت فولاد 1.2379 را میتوان نماد قدرت، دوام و دقت در دنیای فولادهای ابزار دانست. ترکیب هوشمندانه سختی بالا، مقاومت سایشی، ثبات ابعادی و قابلیت تحمل ضربه باعث شده مهندسان آن را به عنوان انتخاب اصلی برای کارهای سردکار دقیق و طولانیمدت به رسمیت بشناسند.
در دنیای فولادها، بعضی آلیاژها فقط «ماده» نیستند؛ آنها مثل جنگجوهاییاند که هزاران بار در گرما، فشار، و سایش امتحانشان را پس دادهاند. یکی از همین اسطورههاست: فولاد 1.2379، یا همان D2 Steel — فولادی که وقتی درست عمل آید، فلز دیگر را میبُرد، اما خودش لبپَر نمیشود.
1.2379 حاصل یک اتحاد پرتنش است بین: کربن بالا (≈ 1.55%) → سختی غیرقابل باور و تمایل به تشکیل مارتنزیت سوزان. کروم سنگین (≈ 12%) → مقاومت سایشی، و درخشش سطحی حتی بعد از هزاران ضربه. اما نکتهای که کمتر از آن صحبت میشود، رفتار نیمهخودکار این فولاد است: وقتی تحت تنش قرار میگیرد، بخشی از ساختارش «کارسختی» (Work‑hardening) میکند – یعنی هر بار که به دشمنش ضربه میزند، خودش سختتر و مقاومتر میشود.
در میکروسکوپ متالوگرافی، ۱٫۲۳۷۹ شبیه شهری متراکم از کاربیدهای (M₇C₃) و (M₂₃C₆) است که هر کدام مثل «خنجرهای نامرئی» در زمینه مارتنزیتی پخش شدهاند. آنچه چشم انسان نمیبیند، حقیقتی صنعتی است: هر براده که از زیر ابزار جدا میشود، قبل از جدا شدن با هزاران میکرو‑تیغه درگیر بوده – این همان چیزی است که باعث میشود قالب یا پانچ ساختهشده از ۱٫۲۳۷۹، حتی پس از ماهها کار، یکنواخت بُردارد.
| ویژگی | 1.2379 | SPK (1.2080) |
|---|---|---|
|
مقدار کاربیدها |
متعادل و توزیع ریزتر |
انبوه و درشت
|
|
چقرمگی |
بالاتر ⚡ |
پایینتر ⚠️
|
|
مقاومت به سایش |
بسیار بالا |
افراطی ولی شکننده
|
|
قابلیت پرداخت آینهای |
عالی |
خوب؛ اما نه در قطعات ضخیم
|
|
دقت در پانچ و برش قالبی |
ایدهآل برای ابزار ماندگار |
مناسب برای تیغههای کمهزینه
|
1.2379 از آن فولادهایی است که اگر دقیقاً طبق برنامه گرم و سرد نشود، درجا انتقام میگیرد. فرمول طلایی آن: 1️⃣ آستنیته: 1020 – 1040 °C → انحلال کامل کاربیدهای ثانویه و آمادهسازی برای سختی نهایی. 2️⃣ کوئنچ در گاز یا روغن داغ: 180 °C → برای جلوگیری از تنشهای سطحی. 3️⃣ تمپر دو یا سه مرحلهای: 200 – 250 °C → کنترل دقیق بین ساختار مارتنزیتی و بازگشت جزئی آستنیت. اگر استاد حرارت باشی، در پایان فولادی داری که سختی 60–62 HRC را با چقرمگی سرد فولاد ضربهگیر در یک جسم جمع کرده.
ابزارهای برش ورق فولادی ضخیم قالبهای سرد پانچ چندمرحلهای تیغههای دایکورش، قیچیهای نورد قالب کشش سرد برای فولاد ضدزنگ رولهای اصلاح لبه (Edge Trimming Rolls)
برخلاف فولادهای هندی و چینی مشابه که کاربیدها را درشتتر ذوب میکنند، نمونههای اروپایی (مثل Böhler K110 یا Uddeholm Rigor) دارای خلوص بسیار بالاتر هستند. اما امروز بعضی خطوط داخلی با گاز آرگون و ذوب خلأ توانستهاند نسخههای ایرانی 1.2379 با سطح Ra < 0.2 µm تولید کنند؛ یعنی پرداخت آینهای واقعی. این یعنی آینده نزدیک، 1.2379 دیگر محصول لوکس وارداتی نخواهد بود؛ بلکه نماد خودکفایی متالورژی ایران میشود.
در آزمایشهای شکست خستگی (Fatigue Test)، مشاهده میشود که 1.2379 پس از چند هزار سیکل، منحنی S–N آن کاهش نمییابد بلکه تثبیت میشود. در واقع، این فولاد یاد میگیرد چگونه در مقابل تنش رفتار کند. این پدیده نادر باعث شده مهندسان آلمانی از آن در محورهای مکانیزم “Feedback Die” استفاده کنند — جایی که فولاد خودش به مرور تنظیم میشود.
اگر SPK را «جنگجو» بنامیم، 1.2379 «فرمانده» است.
او فقط سخت نمیزند، هدفمند میزند.
در کارگاههایی که هر میلیمتر دوام، یعنی سود بیشتر، فولاد 1.2379 تبدیل به «مِلاکِ اعتماد» شده است.
فولاد 1.2379 یا همان D2 Steel، تاجدار فولادهای ابزار سردکار است؛ آلیاژی که میان سختی دیوانهوار و چقرمگی حسابشده، دقیقاً در مرز تعادل ایستاده است. این فولاد با حدود ۱٫۵ درصد کربن و ۱۲ درصد کروم، ساختاری متراکم از کاربیدهای کرومیوم M₇C₃ ایجاد میکند که همانند تیغهای میکروسکوپی درون فولاد پخش شدهاند. نتیجه؟ ابزاری که میتواند ساعتها، روزها و شاید ماهها در برابر براده و سایش، بیهیچ خستگی دوام بیاورد.
راز محبوبیت فولاد ۱.۲۳۷۹ در صنعت دنیا و ایران، سختی ۶۰ تا ۶۲ HRC همراه با چقرمگی بالا است؛ همین ویژگی است که قالبساز را مطمئن میکند ابزارش نهتنها میبُرد، بلکه باقی میماند. در مقایسه با SPK (1.2080)، فولاد 1.2379 رفتاری هوشمندانهتر دارد؛ کمتر میشکند، بیشتر فکر میکند، و با هر ضربه، از قبل قویتر میشود — همان خاصیت «کارسختی» که آن را به فولاد یادگیرنده تبدیل کرده است.
در مرحلهی عملیات حرارتی، فولاد D2 مثل سامورایی در آتش متولد میشود: آستنیته در ۱۰۴۰ درجه، تمپر دقیق ۲۰۰ تا ۲۵۰ درجه، و سردکردن کنترلشده در روغن یا گاز — اگر تنها یک مرحله خطا باشد، نتیجه چیزی جز شکست نیست. اما وقتی استادان حرارت کار آن را درست انجام میدهند، خروجی به فولادی بدل میشود که سطحی آینهای و روحی شکستناپذیر دارد.
کاربردهای فولاد 1.2379 در ایران از پانچهای دقیق تا تیغههای نورد و قالبهای کشش سرد گسترش یافته است؛ هرجا که سایش دشمن است، 1.2379 قهرمان است. امروز نسخههای داخلی با ذوب خلأ و خلوص بالا (SPK‑V ایرانی) توان رقابت با برندهای اروپایی مثل Böhler K110 را دارند و همین، نشانه آغاز دوران خودکفایی فولادی ماست.
فولاد 1.2379 نه فقط یک آلیاژ، بلکه یک فلسفه صنعتی است:
در جهان فلزها، هوشمندترین سختی، همیشه پیروز است.
شرکت فولاد آلیاژی ایران ( سهامی عام ): بزرگترین تولیدکننده انواع فولاد آلیاژی و مخصوص در ایران و خاورمیانه و یکی از مدرن ترین کارخانجات فولاد آلیاژی دنیا می باشد. کارخانجات فولادسازی، نورد مقاطع سنگین، نورد مقاطع سبک، عملیات حرارتی و تکمیل کاری این شرکت مجهز به پیشرفته ترین تجهیزات و برخوردار از بالاترین سطح دانش فنی روز دنیا می باشد، که امکان تولید فولادهای آلیاژی و مخصوص را با بالاترین کیفیت و منطبق با استانداردهای بین المللی میسر ساخته است.
